Nederlands   This page is only available in Dutch
 1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   11 

dommekracht / jack

ALEX DEN OUDEN
EINDHOVEN - NEDERLAND

 1024×768
   (min.)
Oude techniek en werktuigbouw,
industriële geschiedenis en archeologie
Historical engineering and technology,
industrial archaeology and history
© AdO 1998 ... 2004

     


      Terug naar de Hoofdpagina ...                Back to the Main page ...   


De Donge-spoorbrug bij Geertruidenberg op de Rijksmonumentenlijst?


      Direct naar:     Titelblad
    Inleiding
    Hoofdstuk A: De Langstraat-spoorweg en de Donge-spoorbrug in hun historische context
    Hoofdstuk B-1: Technische aspecten - de vaste (enkelsporige) aanbrug in detail bezien
    Hoofdstuk B-2: Technische aspecten - de (dubbelsporige) draaibrug in detail bezien
    Hoofdstuk B-3: Technische aspecten - de onderbouw in detail bezien
    Hoofdstuk B-4: Technische aspecten - materialen
    Hoofdstuk C: Hoe compleet zijn de overblijfselen?
    Hoofdstuk D: In welke conditie zijn de overblijfselen?
  Conclusies en aanbevelingen  
  De CD met documentatie-foto's  

E. Welk werk zal nodig zijn voor conservering respectievelijk restauratie?


Op basis van de beschouwingen in de Hoofdstukken C en D kan ik nu een globale indicatie geven van de te verwachten conserverings- respectievelijk restauratieproblematiek.

Conservering

Gezien de huidige conditie van de Donge-spoorbruggen is het verstandig, niet te lang te wachten met (professioneel) herconserveren. Alleen dan wordt het nog immer onherroepelijk voortschrijdende verval gestopt. Hoe kan dit karwei het beste aangepakt worden? Bij de behandeling van de bruggen over de Baardwijksche Overlaat (1990-1992) is veel ervaring opgedaan met een mogelijk te volgen werkwijze. Ook het pilot-project bij de Moerputtenbrug (2003) heeft ons veel geleerd. Toch is de op deze plaatsen opgedane ervaring niet zonder meer relevant voor de aanpak van de Donge-spoorbrug. Ik zie namelijk de volgende verschilpunten:


Gezien de opgesomde punten van verschil is een andere aanpak van de conservering van de Donge-bruggen opportuun. Ik meen, dat de gunstigste aanpak er zo uitziet:


Bij deze aanpak bestaat gelijk de mogelijkheid, de vaste overspanning één doorvaart verder naar het oosten terug te plaatsen. Hij sluit dan direct op de draaibrug aan, hetgeen de ensemblewaarde aanzienlijk verhoogt. Ook het zicht vanuit de nieuwe in ontwerp zijnde Dongeburgh-wijken zal daarvan profiteren.

Ik geef toe, "het zal wel een cent kosten - maar dan heb je ook wel wat!"

Restauratie

Voor een geslaagd behoud van de Donge-bruggen moet er rekening worden gehouden met een breed spectrum van factoren. "Een functioneel toekomstperspectief" dient in dit geval dan ook te worden gelezen als "een multi-functioneel toekomstperspectief". Alleen dan wordt een voldoende breed draagvlak verkregen om investering in de niet onaanzienlijke conserverings- en restauratiekosten alsmede de lopende onderhoudskosten verantwoord te maken.

Er moet dus verder worden gedacht dan alleen aan behoud. Het vinden van een zinvolle exploitatie van een buiten gebruik gestelde spoorbrug vergt wel een snufje initiatief, een toefje fantasie, een plukje creativiteit. De Stichting BOEG biedt een praktisch bruikbare opzet voor een gefaseerde ontwikkeling van de Donge-spoorbrug tot haalbaar technisch monument. Een opzet die voor alle betrokken partijen tot winst zal leiden.

Hergebruik als wandel- en fietsroute c.q. promenade maakt deel uit van de opzet van de Stichting BOEG. Daarbij zal de draaibrug opengesteld zijn voor flaneurs, wandelaars en fietsers. Het waterverkeer mag daarvan geen hinder ondervinden. Gezien de diverse doorvaarthoogten wordt het regelmatig openen van de draaibrug dan onvermijdelijk.

Is het mogelijk, de draaibrug weer gangbaar te maken en bij voorkeur op afstand bedienbaar?

Jawel. Er moet daarbij rekening worden gehouden met het feit dat de oorspronkelijke lagering met stalen koningsspil en stalen spilmuts uit tribo­logisch oogpunt beslist niet optimaal is. Hij vertoont vrij veel wrijving en er bestaat altijd de kans op vreten. Het verdient daarom aanbeveling om bij de conservering gelijk over te gaan op de inbouw van een zwaar rollentaatslager, dat veel onderhoudsarmer en lichter lopend is. Tevens kan dan een aandrijving met elektromotor en oliekoppeling worden ingebouwd. De handaandrijving met de lierwerken - die nu midden op de brug het hergebruik in de weg staat - kan dan worden gedemonteerd. Ook de klinkmechanismen, in de hartlijn van de brug aan de uiteinden op het brugdek, staan bij hergebruik in de weg. Een nieuw grendelsysteem is dus geïndiceerd. Alle vrijkomende authentieke onderdelen van de aandrijving en bediening kunnen in een showopstelling bij de brug zichtbaar worden gemaakt. Bedenk dat ze nu een grotendeels verborgen leven leiden onder het brugdek.


      Naar de volgende sectie  

naar de top    naar de top to the top    to the top